1. Tòa án nhân dân Khu vực 1 – Hồ Chí Minh là gì?

Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh là một trong số 355 tòa án khu vực mới trên toàn quốc theo lộ trình cải cách hệ thống Tòa án nhân dân. Khác với mô hình cũ dựa trên đơn vị hành chính cấp quận, huyện, các tòa án khu vực mới sẽ quản lý nhiều địa bàn hành chính cùng lúc. Sự thay đổi này không chỉ góp phần chuyên môn hóa đội ngũ thẩm phán, mà còn giúp đảm bảo tính thống nhất và đồng bộ trong công tác xét xử.

Trong bối cảnh chuyển đổi mô hình này, việc người dân và doanh nghiệp nắm rõ phạm vi thẩm quyền của tòa án khu vực là hết sức cần thiết. Điều này giúp xác định đúng nơi nộp đơn khởi kiện, tránh tình trạng hồ sơ bị trả lại do sai thẩm quyền, từ đó tiết kiệm thời gian và chi phí tố tụng.

2. Cơ cấu tổ chức của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh sau ngày 1/7/2025

Cơ cấu tổ chức của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh sẽ bao gồm:

• Các Tòa chuyên trách: Tòa Hình sự, Tòa Dân sự, Tòa Kinh tế, Tòa Hành chính, Tòa Gia đình và người chưa thành niên, Tòa Phá sản, Tòa Sở hữu trí tuệ và các Tòa chuyên trách khác (được thành lập trong trường hợp cần thiết);
• Bộ máy giúp việc.

(Căn cứ khoản 8 Điều 1 Luật số 81/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân, Điều 4 Nghị quyết 81/2025/UBTVQH15 thành lập tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực)

Sơ đồ cơ cấu tổ chức của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh

3. Thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh sau ngày 1/7/2025

Về thẩm quyền theo lãnh thổ, Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh có thẩm quyền giải quyết đối với 10 đơn vị hành chính cấp xã thuộc thành phố Hồ Chí Minh, bao gồm: Phường Sài Gòn, phường Tân Định, phường Bến Thành, phường Cầu Ông Lãnh, phường Bàn Cờ, phường Xuân Hòa, phường Nhiêu Lộc, phường Xóm Chiếu, phường Khánh Hội, phường Vĩnh Hội; đồng thời, kế thừa nhiệm vụ, quyền hạn của Tòa án nhân dân Quận 3, Quận 1, Quận 4 (cũ).

Riêng đối với các vụ việc phá sản và vụ việc dân sự, kinh doanh, thương mại, vụ án hành chính về sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ, thì thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân Khu vực 1 - Hồ Chí Minh được quy định như sau:

• Đối với vụ việc phá sản: có phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ đối với 09 tỉnh, thành phố, bao gồm: thành phố Cần Thơ, Thành phố Hồ Chí Minh; các tỉnh: An Giang, Cà Mau, Đồng Nai, Đồng Tháp, Lâm Đồng, Tây Ninh và Vĩnh Long.
• Đối với vụ việc dân sự, kinh doanh, thương mại, vụ án hành chính về sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ: có phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ đối với 14 tỉnh, thành phố, bao gồm: thành phố Cần Thơ, thành phố Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh; các tỉnh: An Giang, Cà Mau, Đắk Lắk, Đồng Nai, Đồng Tháp, Gia Lai, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Quảng Ngãi, Tây Ninh và Vĩnh Long.

(Căn cứ Điều 4, Số thứ tự 155 Phụ lục đính kèm Nghị quyết 81/2025/UBTVQH15 thành lập tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực)