1. Sau ly hôn, người nuôi con có được đưa con đi nơi khác sinh sống không?

Sau khi ly hôn, người được Tòa án giao trực tiếp nuôi con có quyền trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con và tổ chức cuộc sống ổn định cho con. Vì vậy, nếu người trực tiếp nuôi con thay đổi nơi ở, chuyển đến tỉnh, thành phố khác để làm việc, học tập, sinh sống hoặc có điều kiện chăm sóc con tốt hơn thì về nguyên tắc, pháp luật hiện hành không cấm việc đưa con đi cùng.

Tuy nhiên, việc đưa con đi nơi khác sinh sống phải bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của con, không làm xáo trộn nghiêm trọng việc học tập, sinh hoạt, chăm sóc, phát triển thể chất và tinh thần của con. Đồng thời, người trực tiếp nuôi con cũng không được lợi dụng việc thay đổi nơi ở để cản trở quyền thăm nom, chăm sóc, giáo dục con của người không trực tiếp nuôi con. Nói cách khác, sau ly hôn, người trực tiếp nuôi con không bắt buộc trong mọi trường hợp phải xin phép người còn lại khi thay đổi nơi sinh sống trong phạm vi Việt Nam. Tuy nhiên, để hạn chế tranh chấp phát sinh, người trực tiếp nuôi con nên thông báo rõ ràng cho người còn lại về nơi ở mới, trường học, điều kiện sinh hoạt của con và tạo điều kiện hợp lý để người không trực tiếp nuôi con thực hiện quyền thăm nom theo bản án, quyết định của Tòa án hoặc theo thỏa thuận giữa hai bên.

2. Có cần người còn lại đồng ý khi đưa con đi nơi khác sinh sống không?

Cần phân biệt từng trường hợp cụ thể.

Trường hợp người trực tiếp nuôi con đưa con đi nơi khác sinh sống trong phạm vi Việt Nam, việc này thường không bắt buộc phải có sự đồng ý của người không trực tiếp nuôi con, nếu bản án hoặc quyết định ly hôn không có nội dung hạn chế việc thay đổi nơi cư trú của con. Người trực tiếp nuôi con có quyền sắp xếp nơi ở, môi trường học tập và điều kiện sinh hoạt phù hợp với lợi ích của con. Tuy nhiên, nếu việc chuyển nơi sinh sống làm cho người còn lại không thể thăm nom con, không biết con đang ở đâu, bị cắt đứt liên lạc hoặc con bị ảnh hưởng nghiêm trọng về học tập, sức khỏe, tâm lý thì có thể phát sinh tranh chấp sau ly hôn.

Trường hợp người không trực tiếp nuôi con muốn đưa con đi nơi khác sinh sống thì phải được sự đồng ý của người đang trực tiếp nuôi con. Bởi sau ly hôn, quyền trực tiếp chăm sóc, quản lý đời sống hằng ngày của con thuộc về người được Tòa án giao nuôi con. Nếu tự ý đưa con đi, giữ con, không trả con hoặc che giấu nơi ở của con thì có thể bị xem là hành vi xâm phạm quyền trực tiếp nuôi con của người còn lại.

Đối với trường hợp muốn đưa con ra nước ngoài sinh sống, học tập hoặc định cư, đây là vấn đề nhạy cảm hơn so với việc thay đổi nơi ở trong nước vì có thể ảnh hưởng lớn đến quyền thăm nom con, quyền liên lạc, việc cấp dưỡng, học tập, quốc tịch, hộ chiếu và điều kiện phát triển lâu dài của con. Hiện nay, pháp luật Việt Nam chưa có quy định cụ thể, trực tiếp khẳng định trong mọi trường hợp người trực tiếp nuôi con phải có hoặc không phải có sự đồng ý của người không trực tiếp nuôi con khi đưa con ra nước ngoài định cư. Việc có cần văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ còn lại hay không còn phụ thuộc vào mục đích xuất cảnh, loại hồ sơ định cư, quy định của quốc gia nơi con dự kiến đến sinh sống và yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận hồ sơ.

Ví dụ, trường hợp người mẹ đang định cư tại Pháp và muốn bảo lãnh con sang Pháp sinh sống, nếu cơ quan có thẩm quyền của Pháp hoặc đơn vị tiếp nhận hồ sơ yêu cầu phải có văn bản đồng ý của người cha thì yêu cầu này cần được thực hiện theo quy định của nước tiếp nhận. Khi đó, mặc dù người mẹ là người được Tòa án giao trực tiếp nuôi con sau ly hôn, việc bảo lãnh con ra nước ngoài định cư vẫn có thể cần sự đồng ý hoặc ý kiến của người cha nếu đây là thành phần hồ sơ bắt buộc theo quy định của quốc gia nơi trẻ sẽ đến cư trú.

Về phía pháp luật Việt Nam, cần hiểu rằng ly hôn chỉ làm chấm dứt quan hệ hôn nhân giữa vợ và chồng, không làm chấm dứt quan hệ cha, mẹ, con. Theo Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên. Đồng thời, theo khoản 3 Điều 82 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, người không trực tiếp nuôi con vẫn có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Điều 136 Bộ luật Dân sự năm 2015, cha, mẹ là người đại diện theo pháp luật đối với con chưa thành niên. Vì vậy, đối với các vấn đề quan trọng liên quan đến nơi cư trú lâu dài, môi trường sống, học tập, chăm sóc y tế và sự phát triển của con, cha và mẹ đều cần được biết, được trao đổi và được xem xét ý kiến trên cơ sở bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho con.

Do đó, nếu việc đưa con ra nước ngoài định cư làm cho người không trực tiếp nuôi con không thể thăm nom, chăm sóc, liên lạc, giáo dục con hoặc ảnh hưởng đến sự phát triển ổn định của con thì người không trực tiếp nuôi con có quyền phản đối. Trong trường hợp phát sinh tranh chấp, người này có thể yêu cầu Tòa án xem xét bảo vệ quyền thăm nom con hoặc yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con nếu có căn cứ cho rằng việc đưa con ra nước ngoài không bảo đảm lợi ích tốt nhất của con.

Như vậy, trong trường hợp người trực tiếp nuôi con muốn bảo lãnh con ra nước ngoài định cư, không nên hiểu rằng chỉ cần là người đang trực tiếp nuôi con thì có thể tự quyết định mọi vấn đề mà không cần quan tâm đến ý kiến của người còn lại. Nếu pháp luật hoặc cơ quan có thẩm quyền của nước tiếp nhận yêu cầu phải có văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ không đi cùng con thì người bảo lãnh cần chuẩn bị văn bản này theo đúng yêu cầu. Văn bản đồng ý nên được lập bằng văn bản, có công chứng hoặc chứng thực nếu cơ quan tiếp nhận hồ sơ yêu cầu.

3. Người trực tiếp nuôi con nên làm gì trước khi đưa con đi nơi khác sinh sống?

Để tránh phát sinh tranh chấp sau ly hôn, trước khi đưa con đi nơi khác sinh sống, người trực tiếp nuôi con nên thực hiện một số việc sau:

Thứ nhất, thông báo cho người không trực tiếp nuôi con biết về việc thay đổi nơi ở của con. Việc thông báo này nên được thực hiện rõ ràng, thiện chí, thể hiện sự tôn trọng quyền và nghĩa vụ của cha hoặc mẹ không trực tiếp nuôi con. Nội dung thông báo nên bao gồm lý do chuyển nơi ở, thời điểm chuyển đi, địa chỉ nơi ở mới, trường học mới của con nếu có và điều kiện sinh hoạt của con tại nơi ở mới.

Thứ hai, cung cấp thông tin cơ bản về tình trạng học tập, sức khỏe và sinh hoạt của con. Người trực tiếp nuôi con nên cho người còn lại biết con đang học ở đâu, tình hình học tập ra sao, sức khỏe của con thế nào, ai là người trực tiếp chăm sóc con hằng ngày và môi trường sống mới có bảo đảm cho sự phát triển ổn định của con hay không.

Thứ ba, thỏa thuận lại lịch thăm nom con nếu khoảng cách địa lý thay đổi. Trường hợp việc chuyển nơi ở làm cho lịch thăm nom trước đây không còn phù hợp, cha mẹ nên trao đổi để điều chỉnh lại lịch gặp con. Các bên có thể thỏa thuận việc thăm nom theo tuần, theo tháng, kỳ nghỉ, dịp lễ, Tết hoặc kết hợp giữa gặp trực tiếp và gọi điện, nhắn tin, gọi video để duy trì mối quan hệ tình cảm giữa con với người không trực tiếp nuôi con.

Thứ tư, tạo điều kiện để con được liên lạc, gặp gỡ cha hoặc mẹ không trực tiếp nuôi con. Sau ly hôn, quan hệ vợ chồng chấm dứt nhưng quan hệ cha, mẹ, con vẫn tồn tại. Vì vậy, người trực tiếp nuôi con không nên cản trở việc con gọi điện, nhắn tin, gặp gỡ, trao đổi với người còn lại, trừ trường hợp việc thăm nom, liên lạc bị lạm dụng để gây ảnh hưởng xấu đến việc chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

Thứ năm, không dùng việc chuyển nơi ở để gây khó khăn cho quyền thăm nom con. Người trực tiếp nuôi con không nên cố tình che giấu địa chỉ, cắt đứt liên lạc hoặc không cho người còn lại biết con đang ở đâu. Nếu hành vi này kéo dài và ảnh hưởng đến quyền lợi của con, người không trực tiếp nuôi con có thể yêu cầu cơ quan có thẩm quyền bảo vệ quyền thăm nom hoặc yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Thứ sáu, lưu giữ tài liệu chứng minh việc thay đổi nơi ở là phù hợp với lợi ích của con. Các tài liệu có thể gồm giấy tờ về nơi ở mới, trường học mới, điều kiện sinh hoạt, thu nhập, công việc, bảo hiểm y tế, môi trường sống và kế hoạch chăm sóc con. Đây là căn cứ quan trọng nếu sau này phát sinh tranh chấp về quyền nuôi con hoặc yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Thứ bảy, trường hợp đưa con ra nước ngoài sinh sống, học tập hoặc định cư thì nên có thỏa thuận bằng văn bản với người còn lại. Nội dung thỏa thuận nên thể hiện rõ quốc gia nơi con sẽ sinh sống, địa chỉ cư trú, điều kiện học tập, phương thức liên lạc, lịch thăm nom, việc cấp dưỡng và trách nhiệm chăm sóc con. Nếu hồ sơ xuất cảnh, nhập cảnh hoặc định cư của nước tiếp nhận yêu cầu văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ không đi cùng con thì văn bản này cần được lập đúng hình thức, có công chứng hoặc chứng thực nếu cơ quan tiếp nhận hồ sơ yêu cầu.

Việc thông báo, trao đổi và thỏa thuận trước khi đưa con đi nơi khác sinh sống không chỉ giúp hạn chế tranh chấp pháp lý mà còn thể hiện thiện chí của người trực tiếp nuôi con trong việc bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho con sau ly hôn.

4. Người còn lại phải làm gì nếu bị cản trở quyền thăm con?

Nếu người trực tiếp nuôi con tự ý đưa con đi nơi khác sinh sống, che giấu địa chỉ, không cho gặp con hoặc có hành vi cản trở việc thăm nom con, người không trực tiếp nuôi con cần bình tĩnh xử lý theo từng bước để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình cũng như của con.

Một là, chủ động trao đổi và yêu cầu người trực tiếp nuôi con cung cấp thông tin về nơi ở, tình trạng học tập, sức khỏe và sinh hoạt của con. Việc trao đổi nên được thực hiện bằng hình thức có thể lưu lại được như tin nhắn, email hoặc văn bản để làm căn cứ nếu sau này phát sinh tranh chấp. Nội dung trao đổi cần thể hiện rõ yêu cầu được biết nơi con đang sinh sống, được thăm nom con và được duy trì liên lạc với con theo bản án, quyết định ly hôn hoặc theo thỏa thuận giữa hai bên.

Hai là, lưu giữ đầy đủ tài liệu, chứng cứ thể hiện việc bị cản trở quyền thăm nom con. Các chứng cứ có thể gồm tin nhắn không được phản hồi, cuộc gọi bị chặn, email yêu cầu gặp con, hình ảnh, ghi âm, xác nhận của người làm chứng hoặc tài liệu thể hiện việc người trực tiếp nuôi con cố tình che giấu địa chỉ, không cho gặp con, không cho con liên lạc với cha hoặc mẹ không trực tiếp nuôi con. Đây là căn cứ quan trọng để chứng minh hành vi cản trở quyền thăm nom nếu phải yêu cầu cơ quan có thẩm quyền can thiệp.

Ba là, đề nghị cơ quan thi hành án dân sự hỗ trợ nếu bản án, quyết định ly hôn đã ghi nhận cụ thể quyền thăm nom con. Trường hợp bản án hoặc quyết định của Tòa án đã xác định rõ quyền thăm nom, thời gian, cách thức thăm nom con nhưng người trực tiếp nuôi con không thực hiện hoặc cố tình gây khó khăn, người không trực tiếp nuôi con có thể liên hệ cơ quan thi hành án dân sự có thẩm quyền để được hướng dẫn, yêu cầu bảo đảm việc thi hành nội dung bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật.

Bốn là, có thể yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xử lý hành vi cản trở quyền thăm nom con nếu có căn cứ. Theo quy định của pháp luật, người không trực tiếp nuôi con sau ly hôn có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Vì vậy, nếu người trực tiếp nuôi con cố tình ngăn cản, che giấu nơi ở của con, không cho gặp con hoặc gây khó khăn bất hợp lý cho việc thăm nom, người bị cản trở có thể làm đơn đề nghị Ủy ban nhân dân cấp xã, cơ quan công an hoặc cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý theo quy định.

Ngoài ra, theo Điều 42 Nghị định 282/2025/NĐ-CP, hành vi ngăn cản quyền thăm nom, chăm sóc giữa cha, mẹ và con có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng, trừ trường hợp cha, mẹ bị hạn chế quyền thăm nom con theo quyết định của Tòa án. Do đó, người bị cản trở nên lưu giữ tin nhắn, cuộc gọi, email, hình ảnh, ghi âm, xác nhận của người làm chứng hoặc các tài liệu khác để chứng minh hành vi cản trở khi yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xem xét, xử lý.

Năm là, xem xét yêu cầu Tòa án thay đổi người trực tiếp nuôi con nếu việc cản trở kéo dài và ảnh hưởng đến quyền lợi của con. Không phải mọi trường hợp bị cản trở thăm nom đều dẫn đến việc thay đổi người trực tiếp nuôi con. Tuy nhiên, nếu người đang trực tiếp nuôi con thường xuyên che giấu nơi ở của con, cắt đứt liên lạc giữa con với người còn lại, không bảo đảm điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc việc tiếp tục giao con cho người đó không còn phù hợp với lợi ích tốt nhất của con thì người không trực tiếp nuôi con có thể khởi kiện yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Khi yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con, người yêu cầu cần chứng minh rằng người đang nuôi con không còn đủ điều kiện trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc việc tiếp tục để con sống với người đó không bảo đảm quyền lợi tốt nhất của con. Các tài liệu có thể chuẩn bị gồm chứng cứ về việc bị cản trở thăm nom, tài liệu chứng minh điều kiện nuôi con của mình, nơi ở, thu nhập, thời gian chăm sóc con, môi trường học tập, sức khỏe, tâm lý của con và nguyện vọng của con nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên.

Như vậy, khi bị cản trở quyền thăm nom con sau ly hôn, người không trực tiếp nuôi con không nên tự ý giành, giữ hoặc đưa con đi khi chưa có sự đồng ý của người đang trực tiếp nuôi con hoặc chưa có quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Cách xử lý phù hợp là thu thập chứng cứ, yêu cầu thực hiện quyền thăm nom theo bản án, đề nghị cơ quan có thẩm quyền hỗ trợ và chỉ yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con khi có căn cứ cho thấy việc thay đổi là cần thiết để bảo vệ lợi ích tốt nhất của con.

Bài viết liên quan

LUẬT SƯ GIẢI QUYẾT VỤ ÁN VỀ THAY ĐỔI NGƯỜI TRỰC TIẾP NUÔI CON SAU LY HÔN TẠI ĐÀ NẴNG: https://phong-partners.com/luat-su-giai-quyet-vu-an-ve-thay-doi-nguoi-truc-tiep-nuoi-con-sau-ly-hon-tai-da-nang

NHỮNG VẤN ĐỀ CẦN LƯU Ý KHI THAY ĐỔI QUYỀN NUÔI CON 2026: https://phong-partners.com/nhung-van-de-can-luu-y-khi-thay-doi-quyen-nuoi-con-2026

LY HÔN AI ĐƯỢC QUYỀN NUÔI CON? ĐIỀU KIỆN GIÀNH QUYỀN NUÔI CON MỚI NHẤT 2026: https://phong-partners.com/ly-hon-ai-duoc-quyen-nuoi-con-dieu-kien-gianh-quyen-nuoi-con-moi-nhat-2026